حرکت آزادیبخش ایران شمالی


+  

 

نگاهی به وضعیت نیروهای مسلح دولت باکو  :

........................................................................................

 

شکنجه و مرگ و میر سربازان در ارتش باکو

 

شکنجه و آزار و اذیت سربازان در ارتش باکو به موضوعی نگران‌کننده برای مردم ایران شمالی (جمهوری آذربایجان) تبدیل شده است. اخیراً در مطبوعات غیردولتی باکو، خبرهای متعددی در این باره منتشر شده است. اما چنانکه در بین مردم شایع است، شکنجه و آزار و اذیت و تحقیر سربازان در ارتش باکو از ابعاد گسترده‌ای برخوردار است و سالهاست که این پدیده در ارتش رواج دارد، چنانکه برخی چهره‌های سیاسی و فعالان حقوق بشر در محکومیت شکنجه سربازان و لزوم پایان دادن به آن، کنفرانس‌های متعدد خبری برگزار کرده و خواستار نظارت نهادهای بی‌طرف بر عملکرد فرماندهان ارتش شده‌اند.

طی سالهای گذشته، هر سال دهها تن از سربازان ارتش باکو به علل نامعلوم جان خود را از دست داده‌اند. در بررسی علل مرگ و میر گستردة‌ سربازان، از عللی مانند عدم وجود بهداشت، سوء تغذیه و گرسنه نگه داشتن سربازان، و نیز شکنجه‌های وحشیانة آنها توسط رده‌های مافوق سخن گفته می‌شود. در سال گذشتة‌ میلادی مرگ حدود هفتاد تن از سربازان توسط برخی مطبوعات اعلام شد. یک سرهنگ بازنشستة وزارت امنیت باکو ( اسماعیل اف) اعلام کرد که تعداد سربازانی که به عللی مانند گرسنگی و شکنجه جان خود را از دست می‌دهند، از تعداد سربازانی که در جبهة قره‌باغ کشته می‌شوند، بیشتر است. به عبارت دیگر، اسماعیل اف بیان کرد که فرماندهان ارتش باکو بسیار بی‌رحم‌تر از ارامنه سربازان خود را می‌کشند.

اما به راستی علل شکنجه و مرگ و میر سربازان جوان در ارتش باکو توسط رده‌های مافوق چیست؟

عبدالله جعفراف تحلیل‌گر مسایل نظامی ـ سیاسی در این باره می‌گوید: «‌در هر سازمان مسلح اعم از اینکه این سازمان یک ارتش دولتی باشد، یا حتی یک سازمان غیردولتی، اگر اخلاق و انضباط انسانی حاکم نباشد، پدیده‌هایی مثل شکنجه، بدرفتاری، تحقیر و توهین، سوء استفاده جنسی از سربازان جوان و زنان رخ می‌دهد. وقتی بر فضای یک ارتش، اخلاق، اعتقاد به ارزشهای اصیل معنوی و ملی و انضباط انسانی حاکم نباشد، ما نباید انتظار داشته باشیم که با سربازان مانند یک انسان رفتار شود.»

جعفراف می‌گوید: «‌در ارتش باکو پدیده‌هایی مانند مشروبخواری، رشوه‌خواری، اختلاس و سرقت رواج دارد. درجه‌داران و افسرانی که به قمار و شراب معتاد شده‌اند، برایشان اخلاق انسانی و احترام به سربازان بی‌دفاع معنا ندارد.»

این تحلیل‌گر مسایل نظامی ـ سیاسی نکتة مهمی را نیز با خبرنگاران در میان می‌گذارد: « ارتش باید از خصیصة ملی بودن برخوردار باشد و مناسبات حاکم بر آن با اهداف عموم مردم و منافع ملی تنظیم شود. این در حالی است که ارتش دولت باکو، صرفاً در راستای تأمین منافع گروه حاکم فعالیت می‌کند. یعنی گروه حاکم، ارتش را به ارتش خصوصی خود تبدیل کرده است. پیش از انتخابات اخیر ریاست جمهوری که باز هم الهام‌علی‌اف انتخاب شد، صفرابی‌اف (وزیر دفاع) آشکارا اعلام کرد که ارتش از الهام‌علی‌اف حمایت خواهد کرد. در هیچ کجای جهان، وزیر دفاع این گونه رفتار نمی‌کند.»

 جعفراف که سابقة حضور در جنگ نیز دارد، می‌گوید: «‌در جمهوری آذربایجان (ایران شمالی) عموم جوانان از خدمت سربازی طفره می‌روند، هزاران تن از جوانان در سنین سربازی، به روسیه مهاجرت می‌کنند تا گرفتار خدمت سربازی نشوند. این در حالی است که در بسیاری از کشورها جوانان با رغبت و شوق به خدمت سربازی اعزام می‌شوند تا به کشور خود خدمت کنند.»

وی در پاسخ به سؤال خبرنگاری دربارة پدیدة  کارکشی از سربازان توسط رده‌های مافوق گفت: « متأسفانه این واقعیت دارد که بسیاری از افسران و درجه‌داران با سربازان مانند برده رفتار می‌کنند و از آنها مانند یک برده و کارگر در امور شخصی خود مانند احداث بنا و ساختمان، نظافت منزل و حتی شستن لباس و آشپزی استفاده می‌کنند.»

جعفراف در پاسخ به سؤال خبرنگار خبرگزاری قفقاز پرس دربارة نتایج شکنجه و تحقیر سربازان در ارتش باکو گفت: « برای دولت مایة سرافکندگی است که هر سال عده‌ای از سربازان برای رهایی از شکنجه و آزار افراد مافوق، به ارمنستان پناهنده می‌شوند. اخیراً محاکمه پنج تن از سربازان به اتهام همکاری با دستگاه اطلاعاتی ارتش ارمنی در باکو برگزار شد. من با این سربازان صحبت کردم، دیدم که آنها به علت کینه‌ای که از افسران دارند، به همکاری با ارمنی‌ها پرداخته‌اند. سربازی که در یک محیط نظامی مورد تجاوز قرار می‌گیرد، ممکن است با دشمن نیز همکاری کند.»

شایان ذکر است، اخبار مربوط به شکنجه سربازان در ارتش باکو بعد از آن مورد توجه قرار گرفت که خانواده‌های برخی از سربازان کشته شده، با مراجعه به مطبوعات و رسانه‌ها اعلام کردند که در اجساد سربازان نشانه‌های انکارناپذیر شکنجه مشاهده شده است. با این حال تاکنون دولت و مقامات نظامی باکو از هرگونه اعلام ‌نظر در این باره خودداری کرده‌اند.

...................................................................................................

نظرات کارشناسان درباره

خودکشی ها در ارتش باکو

 

کارشناسان درباره موارد خودکشی های اخیر در ارتش دولت باکو  اختلاف نظر دارند، به طوری که برخی ها معتقدند  در بیشتر موارد موارد کشته شدن سربازان به منزله خودکشی قلمداد می شود .

رستم قربان اف در پاییز سال 2005 میلادی (1384) از کمیسر نظامی شهرستان زاگاتالا به خدمت نظام احضار  و سه ماه مانده به اتمام خدمت نظامی درگذشت. به رغم ادعای مقامات رسمی ، مبنی بر این  که وی خودکشی کرده ، خانواده اش مدعی کشته شدن وی توسط فرمانده او هستند.

ویصل قربان اف پدر این سرباز می گوید : فرزند وی برای آخرین بار 21 ماه می سال 2006 میلادی در گفتگوی تلفنی از وضعیت خود اظهار رضایت و اعلام کرده است که سه ماه دیگر مدت مدت خدمتش به پایان می رسد . ولی 26 ماه می، مقامی از کمیسر نظامی در گفتگوی تلفنی اعلام کرده است که پسر وی مرتکب جنایت شده است .

به گفته وی ، فرزند وی به اتهام برخی مشکلات اخلاقی  بازداشت و پرونده جنایی درباره وی تهیه شده است. پسر وی سپس از اعمال خود اظهار پشیمانی و خودکشی کرده است .

قربان اف مدعی است که حکمت حسن اف فرمانده این گروه پسر وی را به قتل رسانده است. به گفته پدر ، چون حسن اف از قوم و خویش یکی از ماموران وزارت دفاع است با وی برخورد نمی شود. چون رستم درباره جنایات و تخلف حسن اف اطلاع داشته ،او را کشته و به عنوان خودکشی قلمداد کرده اند. 

علی اکبر محمداف رهبر مرکز موسوم به نظارت بر نیروهای مسلح (دولت باکو) از مشکلات جدی در ارتش خبر داد و افزود: برای جلوگیری از آن ارگانهای ذیربط تدابیر لازم را اتخاذ نمی کنند.  محمداف با اشاره به نامه هایی که توسط نظامیان و والدین آنها درباره اقدامات غیرقانونی در  ارتش ، توهین و هتک حرمت به نظامیان ، مورد ضرب و شتم قرار گرفتن نظامیان و نقض خشن قوانین ارایه می شود گفت : این بی عدالتی باعث فرار از ارتش و خودکشی ها می شود.

به گفته این کارشناس ، ظرف یکسال در ارتش بطور میانگین نزدیک به 60 مورد خودکشی و یا موارد کشته شدن نظامیان رخ می دهد که به مراتب بیشتر از تعداد سربازان کشته شده توسط دشمنان است. به اعتقاد محمداف ، موارد مرگ سربازان بخاطر اشتباهات و تدابیر فرماندهان رخ می دهد. این کارشناس مطمئن است که موارد خودکشی ها و یا دیگر حوادثی از این نظیر در اثر اهانت به سربازان و شکنجه آنها اتفاق می افتد که در بیتشر موارد این حوادث توسط فرماندهان مخفی نگهداشته  می شود.

این کارشناس افزود: این موارد توسط نیروهای انتظامی آنطور که باید و شاید و بطور عینی تحقیق نمی شود و مسبب اصلی این حوادث فرد کشته شده و یا فردی که خودکشی کرده معرفی می شود که عاملان به سزای اعمال خود نمی رسند که در نهایت باعث ترویج این جنایات در ارتش می شود. 

این کارشناس افزایش نظارت اجتماعی بر ارتش در مبارزه با این موارد، انجام اصلاحات اساسی و تقویت سیستم جزایی عادلانه را ضروری می خواند.

آزاد عیسی زاده، روانشناس با اشاره به دلیل خودکشی در ارتش باکو گفت که روابط خارج از اساسنامه نظامی و موارد آزار سربازان تازه وارد توسط سربازان قدیمی بین این دلایل قرار دارد. 

به گفته این روانشناس، سربازانی که از نظر روانی ضعیف و قابلیت مقاومت را ندارند، دچار سردرگمی می شوند، و راه مناسبی برای رهایی از وضع موجود را نمی یابند و افت روانی پیدا می کنند. او تصریح کرد: "فشارهای جسمانی نیز باعث خودکشی می شود. این موارد تمایل سربازان به خودکشی را ایجاد می کند".

عیسی زاده گفت، سربازان از نظر روانی آماده خدمت سربازی نیستند. دوره سربازی برای جوانان مثل تفریح، ماجرا و گردش به نظر می رسد. در واقع، این یک مرحله بسیار جدی است. تغییر ناگهانی شرایط زندگی جوانان می تواند مشکلات جدی در وضع روانی او ایجاد کند. در این صورت، سربازانی که از لحاظ روانی ضعیف هستند، گوشه گیر و مایل به خودکشی می شوند .

به گفته این روانشناس، هیأت پزشکی نظامی باید جوانان دارای مشکلات روانی را مشخص کند و آنها از خدمت سربازی آزاد شوند.

عیسی زاده افزود: "افسر با تجربه میبایستی از توان هر کدام از سربازان متبوع خود آگاه باشد. آموزشهای روانی و جسمانی را مطابق با قدرت سرباز تشخیص دهد. معمولاً، افسران با تجربه با چنین مشکلاتی مواجه نمی شوند".

به عقیده این کارشناس، بایستی روانشناسان را در ارتش استخدام کرد و معاون آموزشی و تربیتی فرمانده واحد نظامی باید روانشناس باشد.

اِلدار صابر اوغلو مسئول واحد مطبوعاتی وزارت دفاع باکو اظهار داشت، وضع معنوی و روانی ارتش خیلی بالا ست!!

یک نماینده مجلس براین اعتقاد است که راه خروج از وضعیت موجود، عدم پنهانکاری نارسائیها و استفاده از تجارب کشورهای خارجی و انطباق نکات مثبت این تجربیات در ارتش باکو است.

شاهین یوسف اف رئیس هیات قضات دیوان عالی درامور دادگاههای نظامی دولت باکو اظهار داشت که تحلیل پرونده های قضایی مربوطه نشان می دهد که اگرمقامات بالاترنظامیانی را که سربازان را تا درجه خودکشی مورد آزار قرارمی دهند ، مورد بازخواست قرار دهند، دادگاهها نیز خاطیان را مورد مجازات قرارخواهندداد. وی افزود که هم دادگاههای تجدید نظر و هم دیوان عالی هیچ گونه تخفیفی درمجازات خاطیان اعمال نمی کنند. یوسف اف ایرادات وارده به دادگاهها را قبول ندارد .

وی درادامه گفت زمانی که دادگاه به پرونده های رسیدگی می کنند ، بعلت وجود کاستیها درمواد قانونی با مشکل مواجه می شوند.

وی گفت که در متن قانون ماده 125 مربوط به اعمال فشارجسمی و روحی متمادی به افراد است که آنها را وادار به خودکشی می‌کند وخاطیان بر اساس این ماده قانونی باید محاکمه  شوند. وی افزود در زمان بررسی برخی پرونده ها مشاهده می شود که عامل اعمال فشار جسمی و روحی به طور متمادی نبوده و دادگاه درصدورحکم طبق این ماده با مشکل روبه رو می شود!!

یوسف اف درادامه گفت:" در برخی موارد سربازان بر اثر برخورد کوچک هم خود کشی می کنند. دراین صورت اجرای ماده 125 در مورد فرد خاطی ممکن نیست. پیشنهاد می شود که در چنین مواردی در مواد قانونی تغییراتی اعمال شود".

یوسف اف بر این اعتقاد است که عدم وجود روانشناس در مراکز نظامی و پادگانها ایجاد مشکل می کند.

«گروه بین المللی بحران» چند روزقبل در گزارشی که به امورارتش باکو اختصاص یافته بود بر لزوم انجام اصلاحات و کاهش فساد مالی در این بخش وبهبود مدیریت و فرماندهی تاکید کرده بود.

در این گزارش آمده است که دولت باکو ارتش خود را تقویت می کند، بودجه نظامی خود را افزایش می دهد لذا باید مدیریت امور نظامی خودرا نیز ساماندهی کند. این گروه اضافه می کند که باید نظارت  بر امور وزارت دفاع افزایش یابد. تدوین دکترین نظامی باید به پایان برسد ، موازین نظامی براساس موازین انسانی تدوین گردد.

چندی قبل خانم المیرا سلیمان اوا رئیس سازمان حقوق بشر در ایران شمالی نیز بر ضرورت تاسیس واحد دفاع از حقوق سربازان در امور نظامی این کشور تاکید کرد. پس از این پیشنهاد وزارت دفاع باکو با شرکت سازمانهای غیر دولتی این کشور میزگردی تشکیل داده ود راین اجلاس نحوه تاسیس و اجرای این واحد مورد بررسی قرار گرفته است.

علی‌رغم این موارد، خودکشی‌ها، شکنجه‌ها و آزارها در ارتش دولت الهام علی‌اف ادامه دارد و سخنانی که توسط مقامات باکو بیان می‌شود هرگز نمی‌تواند داغ دل مادران و پدرانی را که جوانان سرباز خود را از دست داده‌اند و این سربازان یا به دست فرماندهان و یا به علت  خودکشی درگذشته‌اند، تسکین دهد. 

نویسنده : حرکت آزادیبخش ایران شمالی ; ساعت ۱٢:۱٤ ‎ب.ظ ; ۱۳۸٧/٩/۱٧
    پيام هاي ديگران()   لینک